Hội phẫu thuật nhi Việt Nam

  • Giới thiệu

  • Tin tức

DANH SÁCH BAN CHẤP HÀNH NHIỆM KỲ II HỘI PHẪU THUẬT NHI VIỆT NAM (2012 – 2017)

  DANH SÁCH BAN CHẤP HÀNH NHIỆM KỲ II HỘI PHẪU THUẬT NHI VIỆT NAM (2012 – 2017)                                                        ...
13 January 2015 Đọc thêm...
HỘI NGHỊ PHẪU THUẬT NHI VIỆT NAM LẦN THỨ 9 NĂM 2014

HỘI NGHỊ PHẪU THUẬT NHI VIỆT NAM LẦN THỨ 9 NĂM 2014

Ngày 12/12/2014 tại Bệnh viện Đa khoa quốc tế VinMec đã diễn ra Hội nghị phẫu thuật Nhi Việt Nam lần thứ 9 với sự tham gia của các giáo sư, tiến sư đầu ngành...
30 December 2014 Đọc thêm...
Bảng quảng cáo

CÓ PHẢI KỸ THUẬT LỘT VỎ NANG LÀ PHƯƠNG PHÁP BẢO TỒN BUỒNG TRỨNG CHO CÁC NANG BUỒNG TRỨNG LỚN LÀNH TÍNH Ở TRẺ EM?

Email In

Francesco Arena, Carmelo Romeo, Marco Castagnetti, GianFranco Scalfari, Marcelo Cimador, Pietro Impellizzeri, Daniela Villari, Fabrizio Zimbaro, Enrico DeGrazia

Trường đại học Messina và đại học Palermo, Ý

Journal of Pediatric Surgery 2008;43: 1353-57

TÓM TẮT

Tổng quan : Lột thành nang được thực hiện bởi các bác sĩ phụ sản để điều trị các nang buồng trứng lớn. Thông tin trong việc điều trị u buồng trứng ở trẻ nhỏ còn rất nghèo nàn. Chúng tôi tiến hành tiến cứu các mẫu bệnh phẩm của nang buồng trứng (BT) lớn nhằm xác định liệu kỹ thuật lột thành nang có thể thực hiện như là một phẫu thuật bảo tồn nhu mô buồng trứng ngay cả ở lứa tuổi này không.

Phương pháp : Chúng tôi đánh giá 5 bệnh nhân. Các mẫu bệnh phẩm được lấy từ phần giữa của thành nang và từ lớp bao phủ nang trong quá trình cắt bỏ. Sự hiện diện của mô buồng trứng sát cạnh vỏ nang cũng như hình thái của các nhu mô quanh đó đều được nghiên cứu. Siêu âm ổ bụng theo dõi sau mổ cũng được tiến hành.

Kết quả : Tuổi trung bình của bệnh nhân là 4,5 (7 ngày - 12 tuổi). Tất cả các nang được cắt bỏ đều có triệu chứng. Đường kính trung bình nang là 86,6mm (74 - 100mm). Nhiều nang nhỏ ở  2 bệnh nhân, nang dịch trong - 2 và lạc chỗ nội mạc tử cung - 1. Mô buồng trứng sát cạnh nang  có ở 1 trong 5 mẫu bệnh phẩm và dày 1 - 2mm . Lớp sát cạnh thành nang luôn  là nhu mô buồng trứng bình thường. Siêu âm theo dõi thấy có nhu mô buồng trứng.

Kết luận : Phẫu thuật lột vỏ nang buồng trứng lớn cho phép bảo tồn nhu mô buồng trứng bình thường sát cạnh vỏ nang ngay cả ở trẻ em  bởi vì nhu mô buồng trứng hiếm khi bị cắt bỏ cùng với thành nang trong phẫu thuật này.

      Thái độ xử trí trước những nang buồng trứng lớn ở trẻ em còn là một vấn đề gây nhiều tranh luận và còn phức tạp do ít hiểu biết về lịch sử tự nhiên của nó. Phẫu thuật được chỉ định khi nang gây triệu chứng, nang tăng kích cỡ hoặc không giảm kích cỡ một cách tự nhiên. Điều trị phẫu thuật cũng được đặt ra khi đường kính nang lớn hơn 5cm hoặc thể tích u lớn hơn 13ml nhằm giảm biến chứng và bảo tồn được nhu mô buồng trứng.

       Những nang buồng trứng được lựa chọn cho việc điều trị có thể được chọc hút qua da hoặc qua nội soi, mở cửa sổ nang hoặc cắt nang bằng nội soi, chọc hút và sau đó mở bụng nhỏ để cắt bỏ, hoặc mổ mở bình thường. Trong mọi trường hợp, mục đích của phẫu thuật là nhằm bảo tồn càng nhiều nhu mô buồng trứng càng tốt trong khi hạn chế tối đa khả năng tái phát của nang.

      Lột thành nang là một kỹ thuật được sử dụng bởi các bác sĩ phụ sản cho những u nang buồng trứng lớn, lành tính. Phẫu thuật này có thể thực hiện bởi mổ mở hoặc mổ nội soi và thậm chí cả trong những trường hợp không nhìn thấy nhu mô buồng trứng về đại thể. Các bằng chứng cho thấy đây là phẫu thuật bảo tồn nhu mô buồng trứng

Với hiểu biết của chúng tôi thì phẫu thuật này chưa được thực hiện ở trẻ em. Chúng tôi ghi lại kinh nghiệm với phẫu thuật lột vỏ thành nang cho 5 bệnh nhi có nang buồng trứng lớn, lành tính. Nghiên cứu này cũng bao gồm việc phân tích đặc điểm giải phẫu bệnh của phần nang được cắt đi để tìm hiểu đặc điểm, hình thái học và trả lời câu hỏi liệu có một phần nhu mô buồng trứng lành được cắt bỏ đi cùng với vỏ nang hay không. Cuối cùng chúng tôi   theo dõi sự  phát triển của tổ chức buồng trứng còn lại bằng siêu âm  sau thủ thuật lột nang.

1.   Tư liệu và phương pháp

                Từ giữa tháng 1/2004 đến tháng 12/2005, có 5 bệnh nhi (tuổi từ 7 ngày đến 12 tuổi) được phẫu thuật cắt bỏ nang buồng trứng lớn, lành tính. Trước mổ, tất cả các bệnh nhi được chụp phim bụng không chuẩn bị, siêu âm, chụp CT-Scanner và đánh giá nồng độ b-HCG, a FP.

Tất cả các trường hợp đều được mổ mở, đường Pfannenstiel. Thành nang được lột khỏi nhu mô buồng trứng còn lại bằng cách kéo về các phía đối diện dùng 2 pince không chấn thương. Khi cần, cầm máu phần tổ chức buồng trứng để lại  sử dụng dao điện bipolar sau khi cắt bỏ thành nang.

Lấy một mẫu tổ chức 2 x 2mm từ vỏ buồng trứng để làm giải phẫu bệnh. Khâu lại vỏ buồng trứng với chỉ tiêu.

Sau khi cắt bỏ toàn bộ thành nang, cắt một mẫu 2 x 2cm từ phần giữa để làm giải phẫu bệnh. Sự hiện diện của tổ chức mô buồng trứng dính vào thành nang sẽ được đánh giá và nếu có sẽ được nghiên cứu về mặt hình thái học và phân độ dựa theo bảng điểm từ 0 → 4. Tất cả các bệnh nhân đều được làm siêu âm bụng sau mổ 6, 12 và 18 tháng.

2. Kết quả

-  Siêu âm ổ bụng trước mổ phát hiện được nang buồng trứng ở tất cả các trường hợp. Có một trường hợp phát hiện được trước sinh ở tuần lễ thứ 34.

-  Tất cả các trường hợp đều thấy các tumor makers ở giá trị bình thường.

-  Trong mổ, 4/5 trường hợp không nhìn thấy tổ chức nhu mô buồng trứng bình thường. Có một trường hợp phát hiện thấy có một lớp nhu mô buồng trứng mỏng.

Giải phẫu bệnh : 2 trường hợp nang follicular (40%), 2 trường hợp nang dịch trong (40%), và một trường hợp lạc chỗ nội mạc tử cung (endometriotic cyst) (20%).

- Nhu mô buồng trứng lành dính vào vỏ nang ở 1/5 trường hợp. Kích thước từ 
1 - 2mm chiều dày. 4 trường hợp còn lại không phát hiện có dính nhu mô buồng trứng vào thành nang

- Giải phẫu bệnh của tổ chức buồng trứng để lại đều có sự xuất hiện của các tế bào buồng trứng với đặc tính phù hợp theo lứa tuổi.

Theo dõi sau mổ 6 tháng : Siêu âm đều phát hiện thấy sự có mặt của buồng trứng ở bên mổ. Sau 12 tháng, kích cỡ của buồng trứng thay đổi từ 0,3 - 1,7cm3.

Tổ chức buồng trứng bên đã được mổ luôn có xu hướng phát triển tăng kích thước so với bên đối diện. Ở trường hợp thứ 4, cả 2 buồng trứng đều có nhiều follicle.  Sau mổ18 tháng không thấy có ca nào tái phát .

3. Bàn luận

Giống thời kỳ sơ sinh, phần lớn nang của các trẻ trước dậy thì đều là follicular và nó sẽ tự hết. Sự phân biệt giữa nang follicular chín  sinh lý và bệnh lý là dựa trên kích thước của nang, với nang lớn hơn 2cm thì được coi là bệnh lý. Ở lứa tuổi trước dậy thì cũng có thể phát hiện được nang dịch trong hoặc nang lạc chỗ nội mạc tử cung theo kinh nghiệm của chúng tôi. Những nang này có đặc điểm khác biệt với một nang follicular đơn thuần bởi chúng có khuynh hướng phát triển. Quyết định thái độ xử trí là dựa vào kích cỡ của nang, hình ảnh siêu âm và triệu chứng lâm sàng. Một nang follicular đơn thuần thì thường rỗng âm, không nhìn thấy thành, không có tổ chức đặc ở bên trong và không có mức dịch-cặn. Nang có biến chứng thường có mức dịch-cặn , máu cục, có vách  hoặc có tổ chức nhìn như đặc ở bên trọng. Nói chung  nang đơn độc, đơn thuần thì hiếm có khả năng ác tính hoá. Hơn thế nữa, những nang follicular lớn thì có nguy cơ xoắn cao hon, và phẫu thuật chỉ để làm giảm nguy cơ của những biến chứng nghiêm trọng.

Với những nang buồng trứng lớn, những biến chứng được thông báo bao gồm chèn ép niệu quản, giảm lưu lượng động mạch chủ - tĩnh mạch chủ, thay đổi vị trí  hoặc thủng đại tràng. Hút dịch của những nang lớn cho trẻ sơ sinh được thông báo là phương pháp điều trị thành công mà không có tỉ lệ tái phát.

Khi phẫu thuật được chỉ định, mổ nội soi là kỹ thuật được ưa chuộng ở trẻ em. mọi nỗ lực cần được thực hiện nhằm giữ lại phần buồng trứng lành. Thậm chí ngay cả khi không nhìn thấy bằng đại thể thì tổ chức buồng trứng vẫn có khả năng tồn tại. Do vậy, phẫu thuật nên hạn chế ở mức chỉ cắt bỏ nang hoặc cắt thành nang tự do.

Các nhà sản phụ khoa đã giới thiệu kỹ thuật bóc vỏ nang cho những nang buồng trứng lớn lành tính. Kỹ thuật này có thể được thực hiện bằng mổ mở hoặc mổ nội soi, ngay cả khi không nhìn thấy nhu mô buồng trứng bằng mắt thường. Kỹ thuật này cho phép bảo tồn tối đa nhu mô buồng trứng. Kinh nghiệm của chúng tôi cho thấy kỹ thuật này có thể tiến hành dễ dàng ở trẻ em, không phụ thuộc vào tuổi. Chúng tôi đã thực hiện kỹ thuật này một cách thành công ở các trẻ sơ sinh, trẻ bú mẹ, trẻ lớn và trẻ vị thành niên.

Chỉ một trường hợp giải phẫu bệnh phát hiện thấy có tổ chức buồng trứng dính vào phần vỏ nang được cắt bỏ. Giải phẫu bệnh của phần buồng trứng để lại cho thấy chúng hoàn toàn bình thường và phát triển tốt sau mổ trên hình ảnh của siêu âm.

      Ngoài ra nhiều chi tiết kỹ thuật cũng liên quan tới việc bảo tồn nhu mô buồng trứng. Ví dụ việc cầm máu cho tổ chức buồng trứng để lại bằng dùng dao điện một cách thận trọng là then chốt để tránh các thương tổn cho phần buồng trứng để lại. Sử dụng dao điện lưỡng cực hoặc vi phẫu  cũng cho kết quả tốt hơn.

Chúng tôi không sử dụng kỹ thuật hút rồi kéo buồng trứng qua lỗ mổ nhỏ thành bụng vì hai lý do: Thứ nhất, phẫu tích nang dễ hơn khi nó căng. Thứ hai, mặc dù các xét nghiệm tumor markers đều ở giá trị bình thương, nhưng vẫn có khả năng là u ác tính (do vậy, cần phải lựa chọn tốt bệnh nhi trước khi làm phẫu thuật lột vỏ nang) và nếu là u ác thì cần phải tuân thủ các nguyên tắc của mổ ung thư.

Kết luận

Phẫu thuật lột vỏ nang cho những nang buồng trứng lớn lành tính là một phẫu thuật bảo tồn buồng trứng cho trẻ em vì tổ chức buồng trứng hiếm không bao giờ bị cắt cùng với thành nang.


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Lần cập nhật cuối ( Thứ bảy, 23 Tháng 6 2012 11:41 )  
You are here: Home NGHIÊN CỨU KHOA HỌC Quốc tế CÓ PHẢI KỸ THUẬT LỘT VỎ NANG LÀ PHƯƠNG PHÁP BẢO TỒN BUỒNG TRỨNG CHO CÁC NANG BUỒNG TRỨNG LỚN LÀNH TÍNH Ở TRẺ EM?

Hội phẫu thuật nhi Việt Nam

DANH SÁCH BAN CHẤP HÀNH NHIỆM KỲ II HỘI PHẪU THUẬT NHI VIỆT NAM (2012 – 2017)

  DANH SÁCH BAN CHẤP HÀNH NHIỆM KỲ II HỘI PHẪU THUẬT NHI VIỆT NAM (2012 – 2017)                                                        ...
13 January 2015 Đọc thêm...

Tin tức, sự kiện mới

HỘI NGHỊ PHẪU THUẬT NHI VIỆT NAM LẦN THỨ 9 NĂM 2014

HỘI NGHỊ PHẪU THUẬT NHI VIỆT NAM LẦN THỨ 9 NĂM 2014

Ngày 12/12/2014 tại Bệnh viện Đa khoa quốc tế VinMec đã diễn ra Hội nghị phẫu thuật Nhi Việt Nam lần thứ 9 với sự tham gia của các giáo sư, tiến sư đầu ngành...
30 December 2014 Đọc thêm...

Thông tin mới

Tin xem nhiều